Açıklama
Koleksiyonerlik yalnızca eser biriktirmek değildir; kültürel güç, iktidar, ekonomi ve sanat üretimiyle doğrudan ilişkili tarihsel bir pratiktir. Bu seminer, koleksiyonerliğin Mezopotamya’dan günümüze uzanan serüvenini çok katmanlı bir perspektifle ele alır.
Tarih: 26 Mart, 2, 8, 16 Nisan
Saat: 11.00-13.00 , 20.00-22.00
Eğitmen: Doç. Dr. Ebru Nalan Sülün
Mekan: Narmanlı Apartmanı / Online
I. Hafta
Tarihsel Bir Pratik Olarak Koleksiyonerlik: Hamilik ve Mesenlik (M.Ö. 530 – 19. Yüzyıl)
İlk hafta, koleksiyonerliğin tarihsel temelleri incelenir. M.Ö. 530’dan 19. yüzyıla kadar uzanan süreçte hamilik (patronaj) ve mesenlik kavramlarının nasıl ortaya çıktığı ve sanat üretimiyle nasıl ilişkilendiği analiz edilir.
Hamilik ile koleksiyonerlik arasındaki fark nedir? Bu iki yaklaşım sanatçıyı, üretim biçimlerini ve toplumların kültürel yapısını nasıl dönüştürmüştür?
Bu bölümde koleksiyonerliğin bir statü göstergesi, güç aracı ve kültürel inşa mekanizması olarak nasıl şekillendiği çok yönlü bir okumayla ele alınır.
II. Hafta
Endüstri Toplumu ve Kültürel Dönüşüm: Müzelerden Sanat Piyasasına (19. Yüzyıldan Günümüze)
Sanayi Devrimi sonrasında üretim biçimlerinin değişmesi yalnızca ekonomiyi değil, kültürel yapıyı da dönüştürdü. Standartlaşma, merkezileşme ve uzmanlaşma gibi kavramlar koleksiyonerlik anlayışını da yeniden şekillendirdi.
Bu hafta; müzelerin, galerilerin, müzayedelerin ve sanat piyasasının oluşumu incelenir. 20. ve 21. yüzyılda sanat üretim pratikleri, küresel ekonomik ve siyasi gelişmeler paralelinde değerlendirilir.
Koleksiyonerliğin modern sanat piyasası içindeki rolü, dönüşen müzecilik anlayışı ve kültürel sermaye kavramı çerçevesinde analiz edilir.
III. Hafta
Türkiye’de Koleksiyonerliğin Tarihsel Arka Planı I: Osmanlı’dan Cumhuriyet’e (15. Yüzyıl – 1950)
Osmanlı İmparatorluğu döneminde saray koleksiyonlarının oluşumu, iktidar ve kültür politikaları bağlamında ele alınır. Doğu-Batı etkileşimi, evrensel sergiler ve modernleşme sürecinin koleksiyonlara etkisi incelenir.
Türkiye Cumhuriyeti’nin ilanı sonrasında kültürel dönüşüm, devlet-sanat ilişkisi ve koleksiyon politikaları değerlendirilir. 1923–1950 arası dönem; sergiler, kültür politikaları ve kurumsallaşma süreçleri üzerinden analiz edilir.
IV. Hafta
Türkiye’de Koleksiyonerliğin Dönüşümü II: 1950’den Günümüze
Çok partili dönemden itibaren yaşanan toplumsal, ekonomik ve kültürel dönüşümün koleksiyonerliğe etkisi incelenir. 1950–1980 ve 1980 sonrası süreç; piyasa dinamikleri, galeriler, akademi, eleştiri mekanizmaları, müzayedecilik, bienaller, sanat fuarları ve dijitalleşme ekseninde değerlendirilir.
Seminerin son bölümünde hem dünyada hem Türkiye’de koleksiyonerliğe dair güncel sorunlar tartışmaya açılır:
-
Koleksiyonların sürdürülebilirliği
-
Koruma ve gelecek perspektifi
-
Orijinallik ve ekspertiz sorunları
-
Müzeleşemeyen özel koleksiyonlar
-
Sanatçı koleksiyonları
Katılımcılarla birlikte analiz ve çözüm önerileri geliştirilerek interaktif bir tartışma ortamı oluşturulur.
Doç.Dr. Ebru Nalan Sülün
Hacettepe Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü’nden mezun olduktan sonra Resim Bölümü’nde yüksek lisans eğitimini tamamladı. Sanat tarihi alanındaki doktora çalışmasını “Türkiye’de Çağdaş Sanat Koleksiyonculuğu (1990–2010)” başlıklı teziyle tamamladı. Halen Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Temel Eğitim Bölümü’nde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Batı sanat tarihi, çağdaş sanat kuramları ve güncel sanat dinamikleri üzerine dersler vermektedir. Sanat alanında çok yönlü bir üretim pratiğine sahip olan Sülün, çeşitli sergi ve sanat etkinliklerinde küratör, sanat yönetmeni ve koordinatör olarak görev aldı. Ulusal ve uluslararası düzeyde birçok sempozyuma katıldı; sanat eleştirileri, kitap bölümleri ve araştırmaları farklı yayın organlarında yer aldı. Sülün, 2014-2018 yılları arasında AICA-TR yönetim kurulu üyeliğini de üstlenmiştir.
Üç kitabı yayımlanmıştır:
- Habip Aydoğdu- Kırmızı
- Erken Cumhuriyet Dönemi’nde Antalya’da Halkevi ve Kültür-Sanat Ortamı (1923-1950)
- Türkiye’de Çağdaş Sanat Koleksiyonculuğu
Yayına Hazırladığı kitaplardan seçki:
- Bir Kendilik Öyküsü: Naile
- Hancan Sanat Koleksiyonu’ndan Bir Seçki: Parçalar&Haller
- Zihnin Sınırlarında Bir Rota: Fikret Mualla (Pelin Okvuran ile)
